W skrócie: Wybór rodzaju endoprotezy, sposobu mocowania i dostępu operacyjnego należy do chirurga. Zależy m.in. od rozpoznania, jakości kości, wieku biologicznego i ogólnego stanu zdrowia.
Co właściwie wymienia się podczas operacji?
W endoprotezoplastyce całkowitej zastępuje się powierzchnie tworzące staw: głowę kości udowej oraz panewkę. Endoproteza częściowa zastępuje element udowy i jest stosowana w wybranych sytuacjach, między innymi przy niektórych złamaniach szyjki kości udowej. Nazwa zabiegu nie mówi jeszcze, jak szybko konkretna osoba wróci do chodzenia i codziennych aktywności.
Endoproteza cementowa, bezcementowa i hybrydowa
- Cementowa – element implantu stabilizuje cement kostny.
- Bezcementowa – implant uzyskuje pierwotną stabilność w kości, a jego powierzchnia sprzyja późniejszemu wrastaniu tkanki kostnej.
- Hybrydowa – łączy oba sposoby mocowania.
Sam rodzaj mocowania nie wyznacza programu rehabilitacji. Zasady obciążania kończyny wynikają z przebiegu operacji, jakości kości oraz zaleceń operatora.
Dostęp przedni, boczny czy tylny?
Do stawu biodrowego można dotrzeć różnymi drogami. Każdy dostęp wiąże się z innym przebiegiem przez tkanki, ale żaden nie jest automatycznie najlepszy dla wszystkich pacjentów. Ważniejsze od samej nazwy jest doświadczenie zespołu, indywidualne wskazania i przestrzeganie zaleceń pooperacyjnych.
Rehabilitacja przed i po zabiegu
Przed operacją warto ocenić chód, siłę, ruchomość oraz czynności, które sprawiają największą trudność. Po zabiegu wczesne cele zwykle obejmują bezpieczne wstawanie, naukę chodu, kontrolę bólu i obrzęku oraz stopniową poprawę ruchu i siły. Późniejsze etapy odnoszą się do konkretnych potrzeb: schodów, pracy, prowadzenia samochodu czy aktywności rekreacyjnej.
Kiedy pilnie skontaktować się z personelem medycznym?
Gorączka, narastający ból, wyciek z rany, duszność, ból w klatce piersiowej lub nagły obrzęk kończyny wymagają pilnego kontaktu z lekarzem lub zespołem prowadzącym.
Najczęstsze pytania
Jak długo chodzi się o kulach?
Zależy to od zaleceń operatora, stabilności chodu, siły oraz innych chorób. Nie należy odstawiać kul wyłącznie dlatego, że minęła określona liczba dni.
Czy po endoprotezie można wrócić do sportu?
Wiele osób wraca do wybranych aktywności, ale ich rodzaj i moment rozpoczęcia trzeba uzgodnić z lekarzem oraz fizjoterapeutą.
Materiał ma charakter edukacyjny. Nie zastępuje badania, diagnozy lekarskiej ani indywidualnych zaleceń pooperacyjnych.